Bulanık görme şikayetiyle göz doktoruna başvuran birçok kişi, sorunun yalnızca basit bir miyop veya astigmat olduğunu düşünürken, keratokonus tanısıyla karşılaşabilir. Halk arasında kornea sivrileşmesi olarak da bilinen bu durum, görme kalitesini ciddi şekilde düşürebilen ilerleyici bir göz hastalığıdır.
Keratokonus Nedir?
Keratokonus, gözün en ön kısmında bulunan ve saatin camına benzeyen şeffaf kornea tabakasının incelmesiyle öne doğru bombelik yapması ve koni şeklini almasıdır. Bu şekil bozukluğu, göze gelen ışınların doğru şekilde kırılamamasına ve retinaya düzensiz bir şekilde düşmesine neden olur. Normal şartlarda kornea küresel bir şekle sahiptir; keratokonusta korneanın içindeki kollajen lifleri zayıflayarak göz içi basıncının etkisiyle dışarıya doğru uzar. Genellikle ergenlik döneminde başlayan bu süreç, 30'lu veya 40'lı yaşlara kadar ilerleyebilir.
Keratokonus Neden Olur?
- Genetik Yatkınlık: Ailesinde keratokonus öyküsü olanlarda risk daha yüksektir
- Mekanik Travma: Gözleri sertçe ve sürekli ovalamak kornea yapısını zayıflatan en büyük tetikleyicidir
- Alerjik Bünye: Kronik göz alerjisi olan kişiler kaşıntı nedeniyle gözlerini daha sık ovaladıkları için risk grubundadır
Keratokonus Belirtileri Nelerdir?
- Bulanık görme
- Işığa karşı aşırı hassasiyet
- Gece görüşünde azalma
- Işıkların etrafında hareler görme
- Gözlük numarasının sık sık değişmesi
- Sık değişen astigmat derecesi
- Nesnelerin etrafında hayalet görüntüler (monoküler diplopi)
Keratokonus Nasıl Teşhis Edilir?
Keratokonus tanısı, standart göz muayenesine ek olarak yapılan kornea topografisi (haritalama) ve pakimetri (kornea kalınlık ölçümü) gibi özel tetkiklerle konulur. Kornea topografisi, en erken evre sivrileşmeleri bile tespit edebilir. Erken teşhis, hastalığın ilerlemesini durdurmak adına hayati öneme sahiptir.
Keratokonus Tedavisi Nasıl Yapılır?
Keratokonus tedavisi hastalığın evresine göre planlanır. Erken evrede Cross-Linking (Çapraz Bağlama) uygulanırken, görme kalitesini artırmak için kornea içi halkalar, hibrid lensler veya ileri vakalarda kornea nakli (keratoplasti) tercih edilir.
- Corneal Cross-Linking (CCL): Hastalığın ilerlemesini durdurabilen tek yöntemdir. B2 vitamini (riboflavin) göze damlatılır ve UV-A ışını uygulanır
- Kornea İçi Halka (Intacs/Ring): Korneanın şekil bozukluğunu düzeltmek için şeffaf halkalar yerleştirilir
- Keratokonus Lensleri: Standart yumuşak lensler sivrileşmiş korneaya oturmaz; gaz geçişli sert lensler veya hibrid lensler kullanılır
- Kornea Nakli (Keratoplasti): Çok ilerlemiş vakalarda sağlıklı kornea dokusu ile değiştirilir
Keratokonus Hastaları İçin Yaşam Önerileri
- Alerji tedavisi: Göz alerjisini önlemek için doktorun önerdiği damlalar kullanılmalıdır
- Göz ovalamaktan kaçının: Gözü kaşımak veya bastırmak hastalığın ilerlemesine neden olabilir
- Güneş gözlüğü kullanın: UV ışınları kornea yapısını etkileyebilir
- Düzenli kontrol: Yılda bir kez topografi çekimi ile kontrol sağlanmalıdır
Sıkça Sorulan Sorular
Keratokonus körlüğe yol açar mı?
Tedavi edilmezse ilerlemiş vakalarda görme keskinliği çok düşebilir. Ancak erken teşhis ve cross-linking gibi modern yöntemlerle hastalığın ilerlemesi durdurulabilir.
Keratokonusta lazer göz ameliyatı yapılabilir mi?
Genellikle yapılamaz. Kornea lazer ameliyatı için yeterince kalın ve sağlıklı olmalıdır. Keratokonusta standart lazer, hastalığı kötüleştirebilir.
Cross-linking ne zaman yapılmalıdır?
Hastalığın ilerlediği en kısa sürede yapılmalıdır. İlerlemeyi durdurma açısından erken uygulandığında daha etkilidir.
